Mediagebruik digitaliseert verder, blijkt uit onderzoek

Mediagebruik digitaliseert verder
26 februari 2016

In 2015 is het gebruik van media verder gedigitaliseerd. Dat is de conclusie van een rapport op basis van de Media Standaard Survey. Dit rapport werd op 23 februari 2016 uitgebracht door een netwerk aan organisaties die het bereik van verschillende media onderzoeken, namelijk NLO (radio), NOM (print en digitaal lezen), SKO (televisie en online video) en VINEX (internet). De onderzoeksresultaten zijn vergelijkbaar met  de bevindingen van de cultuurindex; cultuur en media worden steeds vaker via het internet geconsumeerd.

Het onderzoek laat zien dat steeds meer Nederlanders van 13 jaar en ouder het internet wel eens gebruiken, en dat zij daar ook steeds meer tijd aan besteden. Het percentage Nederlanders dat wel eens het internet gebruikt was in 2011 87%, in 2015 92%. Het aantal uren dat men op het web surft steeg van gemiddeld 11 uur per week in 2011 naar gemiddeld 15 uur per week in 2015; een toename van 34%.

Vooral 13-17 jarigen zijn meer gaan internetten

De stijging in surftijd is vooral te danken aan Nederlanders tussen de 13 en 17 jaar oud, die in 2015 gemiddeld 22 uur op het internet doorbrengen, terwijl dit in 2011 nog 14 uur was; een stijging van 59%. Deze groep gebruikt voor het internetten vooral de smartphone. Daarmee kan het internet bijna altijd en overal worden benaderd dankzij Wifi en data-abonnementen, wat een belangrijke verklaring is voor de stijging in surftijd.

Senioren besteden slechts een derde van de tijd die 13-17 jarigen op het internet doorbrengen; gemiddeld 7 uur per week. Het  internetgebruik is onder deze doelgroep wel sterk gestegen; terwijl 55% van de doelgroep wel eens het internet gebruikte in 2011, is dit al 71% in 2015. Deze senioren internetten vooral via een laptop of desktopcomputer.

Verschillen in mediagebruik

De verschillen tussen doelgroepen in (type) mediagebruik hangen wellicht samen met de activiteiten die deze groepen op het internet ondernemen. Onderzoek naar tijdsbesteding aan (digitale en print) media van SCP laat zien dat 13-19 opvallend veel tijd besteed aan communiceren en gamen via media, ten opzichte van andere groepen; twee activiteiten waar smartphones erg geschikt voor zijn. Onder 65+ is juist de tijd die wordt besteed aan kijken opvallend hoog, waarvoor – naast de televisie – de computer relatief handig medium is, met een groot scherm (Media:tijd 2014).

Toegang tot cultuur

De stijging van het internetgebruik kan ook worden verklaard door populariteit van toegang tot cultuur online. Hoewel niet veel mensen naar de radio luisteren met smartphone, laptop of tablet, is het luisteren naar muziek via online streamingdiensten (zoals Spotify of Apple Music) wel populair (zie Nu.nl: ‘Ruim een derde Nederlanders gebruikt muziekdienst Spotify'). Ook het kijken van films en series via Netflix is in opkomst (zie Nu.nl: ‘Aantal Nederlandse Netflix-abonnees in jaar tijd verdubbeld). Dergelijke trends blijken ook uit bijvoorbeeld dalende verkoopcijfers van muziekalbums en dvd’s, en de recente onderzoeksresultaten over mediagebruik uit de Media Standaard Survey. 

Mobiele digitale platformen worden steeds meer gebruikt voor het lezen van dagbladen

De Media Standaard Survey laat ook zien welke apparaten men gebruikt om digitaal dagbladen te lezen. Voor het digitaal lezen van dagbladen is de smartphone duidelijk in opkomst; deze wordt in 2015 door 24% van de Nederlanders  gebruikt voor het lezen van een dagblad, ten opzichte van 9% in 2011. Ook de tablet wordt hiervoor vaker gebruikt (van 4% in 2011 naar 22% in 2013), terwijl de computer minder vaak wordt gebruikt (van 33% in 2011 naar 27% in 2015). Veel dagbladen hebben inmiddels ook apps en mobiele websites, waardoor nieuwsberichten en -artikelen op smartphones prettig leesbaar zijn. Opvallend is echter dat deze vorm van dagbladen lezen via smartphone) vooral de doelgroep 20-34 jaar aanspreekt. De groep 50+ daarentegen gebruikt nog steeds de computer het meest voor het digitaal lezen van kranten. Bij het digitaal lezen van tijdschriften zijn de smartphone en tablet eveneens in opkomst, maar hier groeit ook het gebruik van de computer (van 10% in 2011 naar 16% in 2015). Mogelijk zijn tijdschriften ook minder vaak beschikbaar in apps of mobiele websites. 

Digitale platformen voor het lezen van dagbladen

gebruikte apparaten voor het lezen van dagbladen

Foto: Flickr / Jason Howie